बर्दिया राष्ट्रिय निकुञ्ज · Bardiya National Park

स्थापना

१९८८

क्षेत्रफल

९६८ वर्ग कि.मि.

जिल्ला

बर्दिया

सन् १९८८ मा स्थापित बर्दिया राष्ट्रिय निकुञ्जले नेपालको लुम्बिनी प्रान्तको बर्दिया जिल्लामा ९६८ वर्ग किलोमिटर क्षेत्र ओगटेको छ।

यात्राको योजना · नेपाली नागरिकका लागि

नेपाली नागरिकहरूले बर्दिया राष्ट्रिय निकुञ्जमा प्रवेशका लागि प्रतिव्यक्ति रु. १०० तिर्छन्। १० वर्ष मुनिका बालबालिकाहरू पार्कमा निःशुल्क प्रवेश गर्छन्।

वन्यजन्तु

यो निकुञ्ज हात्ती र गैंडाको जनसङ्ख्याका लागि प्रख्यात छ, सुधारिएको सुरक्षाको कारण सन् २०१५ सम्म गैंडाको सङ्ख्या २९ वटा लाई पुगेको छ। करनाली-बाबाई नदी प्रणालीले १२५ वटा माछा प्रजाति र घडियालको सानो जनसङ्ख्यालाई पोषण गर्दछ।

भू-दृश्य र प्रकृति

निकुञ्जको लगभग ७० प्रतिशत भाग जङ्गलले ढाकिएको छ, मुख्यतया साल, शिशाम, बाकाइन र नीमका रूखहरू, घाँसका मैदानहरू परिदृश्यभरि छरिएका छन्। कर्नाली नदीले निकुञ्जको पूर्वी सीमा बनाउँछ, जबकि बबाई नदी निकुञ्जबाट उत्तरबाट दक्षिणतिर बग्छ। निकुञ्जले बैशाखदेखि असारसम्म गर्मीको मौसम अनुभव गर्दछ, तापक्रम ४५ डिग्री सेल्सियससम्म पुग्छ। असोजदेखि फागुनसम्म सुख्खा मौसम हुन्छ, त्यसपछि निकुञ्जमा भारी वर्षात हुन्छ। निकुञ्जको माटो धेरै नरम छ, जसले गर्दा वर्षाको मौसममा बाढी आउने सम्भावना हुन्छ।

जाने उपयुक्त समय

बैशाखदेखि असारसम्मको तातो मौसम धेरै तातो हुन्छ, तापक्रम ४५ डिग्रि सेल्सियससम्म पुग्छ।

बसाइ

बर्दिया राष्ट्रिय निकुञ्जभित्र आवासका लागि जंगलका लोड्जहरू उपलब्ध छन्।

संरक्षण र समुदाय

बर्दिया राष्ट्रिय निकुञ्ज अवस्थित बबाई उपत्यका, सन् १९८४ मा निकुञ्जको स्थापना भएको अघि लगभग १,५०० जनाको घर थियो। सन् १८६० मा नेपाल फिर्ता भएपछि यो क्षेत्र पहिले नया मुलुक भनेर चिनिन्थ्यो र सन् १८१५ देखि १८६० सम्म ब्रिटिस भारतको हिस्सा थियो। बर्दिया राष्ट्रिय निकुञ्जलाई मूल रूपमा सन् १९६७ मा शाही सिकार आरक्षको रूपमा नामित गरिएको थियो र पछि सन् १९८२ मा राष्ट्रिय निकुञ्जको रूपमा पुनः नामित गरिएको थियो। निकुञ्ज राष्ट्रिय निकुञ्ज तथा वन्यजन्तु संरक्षण विभागद्वारा व्यवस्थापन गरिन्छ। सुरक्षा बढ्दो लगायत संरक्षण प्रयासहरूले सन् २०१५ सम्म गैँडाको जनसङ्ख्या २९ जनासम्म बढाउन मद्दत गर्यो।

इतिहास

बर्दिया राष्ट्रिय निकुञ्ज सन् १९८८मा संरक्षित क्षेत्रको रूपमा स्थापित भएको थियो, जब यसलाई राष्ट्रिय निकुञ्जको रूपमा राजपत्रित गरिएको थियो। यस क्षेत्रलाई मूल रूपमा सन् १९६७ मा शाही सिकार आरक्षको रूपमा तोकिएको थियो, लगभग ३६८ वर्ग किलोमिटरमा फैलिएको थियो। संरक्षित क्षेत्र विस्तार गर्ने पहिलेका प्रयासहरू पछ्याउँदै सन् १९८४ मा बबाई नदी उपत्यकालाई निकुञ्जमा समावेश गरिएको थियो। सन् १८१५ देखि १८६० सम्म ब्रिटिस नियन्त्रणमा रहेको यो क्षेत्र सन् १८६० भन्दा पहिले ब्रिटिस भारतको हिस्सा थियो। बबाई उपत्यकामा बस्ने लगभग १,५०० मानिसहरूलाई पार्कको स्थापनाको समयमा अन्यत्र पुनर्स्थापित गरिएको थियो।

प्रायः सोधिने प्रश्न

तस्बिर

स्रोत थप्नुहोस्

यस स्थलबारे कुनै राम्रो पृष्ठ, भिडियो वा तस्बिर संग्रह थाहा छ? लिंक छोड्नुहोस्; प्रयोग गर्नुअघि हामी जाँच्छौं।