द्विजरूपी उल्टो डुङ्गा
हेर्ने दृष्टि · आजको मूल्यसँग मेल खाँदैन
यो श्लोकले एउटा जातलाई सबैको उद्धारको डुङ्गा र अरूलाई त्यसको तल झुक्नुपर्ने मानिस बनाउँछ; यो जन्मका आधारमा मानिसको श्रेणी छुट्याउने वर्णव्यवस्थाको सोच हो। जातका आधारमा कसैलाई माथि वा तल राख्ने भेदभाव नेपालको संविधान र कानुनले निषेध गरेको छ। यो ऐतिहासिक पाठका रूपमा मात्र राखिएको छ।
यो श्लोक आजको मूल्यसँग मेल खाँदैन। किन? पाठ र अर्थ हेर्नुहोस्
धन्या द्विजमयी नौका विपरीता भवार्णवे । तरन्त्यधोगताः सर्वे उपरिष्ठाः पतन्त्यधः ॥
॥ १५.१३ ॥अर्थ
संसाररूपी समुद्रमा द्विज (ब्राह्मण) रूपी डुङ्गा धन्य छ, जुन उल्टो चल्छ: यसको तल (झुकेर) बस्ने सबै तर्छन्, माथि (घमण्डले) बस्नेहरू तल खस्छन्।
मस्यौदा · बिटा · विज्ञ समीक्षा बाँकी। संस्कृत पाठ: sanskritdocuments.org