पुग्यो
मुख्य श्लोकपहिलो पढाइ
अलमर्थेन कामेन सुकृतेनापि कर्मणा । एभ्यः संसारकान्तारे न विश्रान्तमभून् मनः ॥
॥ १०.७ ॥रोमन लिपिमा (IAST)
alamarthena kāmena sukṛtenāpi karmaṇā । ebhyaḥ saṃsārakāntāre na viśrāntamabhūn manaḥ ॥
अर्थ
अर्थ, काम र पुण्यकर्म पनि पर्याप्त भए; यिनबाट संसाररूपी वनमा मनले विश्राम पाएन।
सार
धन, काम, पुण्य: पुग्यो; यिनले मनलाई विश्राम दिएनन्।
विस्तार · थप शब्दमा
धन थपियो, भोग फेरियो, राम्रो कर्मको हिसाब पनि बढ्यो—तर मनले विश्राम पायो कि अर्को माग जन्मियो? अष्टावक्रको ‘अलम्’ यही थकित चक्रलाई रोक्ने तीखो शब्द हो। पुण्यकर्मलाई समेत नाम दिइएको छ, किनकि फलको सौदामा गरिएको असल कामले पनि तृष्णा चलाइराख्न सक्छ। यसको मनन करुणा बन्द गर्नुमा होइन; राम्रो हुनुको परिचय वा पुरस्कारबाट पूर्णता खोज्ने पकडमाथि फर्कनुमा छ।
खण्डको प्रसङ्ग · बारम्बारको क्षति र थकित कर्मको उपरम
समातेका पनि जन्मजन्म गुमे; धन, काम, पुण्यले विश्राम दिएनन्; अब त दुःख दिने कर्मबाट उपरम।
यो प्रसङ्ग खण्डका ३ श्लोकको साझा हो।मुख्य शब्द
- अलम्
- अलम्: पुग्यो
- सुकृत कर्म
- पुण्यकर्म
- कान्तार
- कान्तार: वन
मनन · एउटा प्रश्न, आफैँसँग।
असल गर्ने खोजी पनि 'पुग्यो' महसुस गर्न ढिलाइ गर्ने बाटो बनिरहेको छ?
संस्कृत पाठ: sanskritdocuments.org · अर्थ, विस्तार र सन्दर्भ: एआईको सहयोगले लेखिएको मस्यौदा, विज्ञको समीक्षा बाँकी