प्रकरण ३

भाषा र अक्षर

भाषा

अक्षरको आकार

रङ

यो छनोट यही फोनमा सुरक्षित रहन्छ।

श्लोक ४–७ · सुन्नु र कामनाको पकडबाट छुट्नु

सुनेर मात्र पुग्दैन

सन्दर्भसहित
आत्मा शुद्ध चेतना र अति सुन्दर हो भन्ने सुनेर पनि यौनभोगमा अत्यधिक आसक्त हुँदा चित्त मलिन हुन्छ।
एआईले बनाएको चित्र
अष्टावक्र

श्रुत्वापि शुद्धचैतन्य आत्मानमतिसुन्दरम् । उपस्थेऽत्यन्तसंसक्तो मालिन्यमधिगच्छति ॥

॥ ३.४ ॥
रोमन लिपिमा (IAST)

śrutvāpi śuddhacaitanya ātmānamatisundaram । upasthe'tyantasaṃsakto mālinyamadhigacchati ॥

अर्थ

आत्मा शुद्ध चेतना र अति सुन्दर हो भन्ने सुनेर पनि यौनभोगमा अत्यधिक आसक्त हुँदा चित्त मलिन हुन्छ।

सार

सुन्नु एउटा कुरा, आसक्तिको मलिनता अर्को।

विस्तार · थप शब्दमा

आत्माको निर्मलताको कुरा सुन्नु र आफ्नै आसक्तिको पकडबाट स्वतन्त्र हुनु एउटै कुरा होइन। अष्टावक्रले अत्यधिक यौनासक्तिलाई उदाहरण बनाएर यो दूरी तीखोसँग देखाउँछन्। यहाँको चुनौती शरीर वा अर्को व्यक्तिलाई घृणा गर्न होइन; आफ्नो चाहनाले विवेक, सम्बन्ध र सजगतालाई कति नियन्त्रण गरिरहेको छ भनेर हेर्नु हो। सुनिएको ज्ञानले व्यवहारलाई छोएको छ कि शब्दमै अडिएको छ भन्ने प्रश्नलाई शान्त र इमानदार मनले लिन सकिन्छ।

खण्डको प्रसङ्ग · सुन्नु र कामनाको पकडबाट छुट्नु

सुनेको ज्ञान र चलिरहेको आसक्तिबीचको दूरी: यौनासक्ति, 'मेरो', कामवश र अन्त्यकालको लालसा।

यो प्रसङ्ग खण्डका ४ श्लोकको साझा हो।

मुख्य शब्द

श्रुत्वा
सुनेर
उपस्थ
उपस्थ: यौनाङ्ग / यौनभोग (सन्दर्भमा)
अत्यन्तसंसक्त
अत्यन्त आसक्त
मनन · एउटा प्रश्न, आफैँसँग।

तत्कालको तृप्तिले आफूले महत्त्व दिने स्पष्टतालाई कहाँ ओझेल पार्छ?

यी दुई श्लोकमा यौनसम्बन्धी उल्लेख र तपस्वी 'मलिनता' को भाषा छ; सन्दर्भ-पङ्क्तिबिना देखाइँदैन र दैनिक स्लटमा राखिँदैन।

संस्कृत पाठ: sanskritdocuments.org · अर्थ, विस्तार र सन्दर्भ: एआईको सहयोगले लेखिएको मस्यौदा, विज्ञको समीक्षा बाँकी