आक्षेपद्वारको उपदेश
व्यवहारमा आत्मबोधको कसौटीअष्टावक्रका चौध प्रश्न१४ श्लोक · ५ खण्डअष्टावक्र प्रश्न फर्काउँछन्: जानेपछि पनि किन?
जनकको विस्मयपछि अष्टावक्र चौध प्रश्न फर्काउँछन्: आत्मा चिनेको भए धन, विषय, 'मेरो', कामना र मृत्युको डरले अझै किन चलाउँछ? अन्तिम छ श्लोकले धीर व्यक्तिको चित्र दिन्छन्: स्तुति-निन्दा, पीडा, मृत्यु र आइपरेको भोगबीच अविचल।
कसौटी · आसक्ति · कामना · धीरता · समता
पहिलो पढाइका लागि
पहिलो पटक पढ्दा यी छ श्लोक पुग्छन्।
३.१३.३३.५३.९३.१०३.१४खण्ड
कमाइ, गलत मूल्य र अभावको दौड
आत्मा चिनेको भए धन किन, सीपीमा चाँदी किन, र सागर भएर पनि दीनझैँ दौड किन?
सुन्नु र कामनाको पकडबाट छुट्नु
सुनेको ज्ञान र चलिरहेको आसक्तिबीचको दूरी: यौनासक्ति, 'मेरो', कामवश र अन्त्यकालको लालसा।
खोजेकै मोक्षसँग डर
विरक्त, विवेकी र मोक्ष चाहने व्यक्ति मोक्षबाटै डराउने विरोधाभास।
श्लोकहरू (१)
स्तुति, पीडा, शरीरको काम र मृत्यु
धीर व्यक्तिको चित्र: सत्कार र पीडामा समान, आफ्नो शरीर अर्काको जस्तो, मृत्यु नजिक पनि त्रासरहित।
तृप्ति, लिने-छोड्ने र भित्री कषाय
आत्मज्ञानमा तृप्त, लिने-छोड्नेको आग्रहबाट मुक्त, र भित्रका कषाय छोडेकालाई आइपरेको भोगले चलाउँदैन।
सन्दर्भसहित पढ्ने श्लोक
२यी दुई श्लोकमा यौनसम्बन्धी उल्लेख र तपस्वी 'मलिनता' को भाषा छ; सन्दर्भ-पङ्क्तिबिना देखाइँदैन र दैनिक स्लटमा राखिँदैन।
३.४३.६संस्कृत पाठ: sanskritdocuments.org · अर्थ, विस्तार र सन्दर्भ: एआईको सहयोगले लेखिएको मस्यौदा, विज्ञको समीक्षा बाँकी