शुद्धले के त्याग्ने?
सन्दर्भसहित
न ते सङ्गोऽस्ति केनापि किं शुद्धस्त्यक्तुमिच्छसि । सङ्घातविलयं कुर्वन्नेवमेव लयं व्रज ॥
॥ ५.१ ॥रोमन लिपिमा (IAST)
na te saṅgo'sti kenāpi kiṃ śuddhastyaktumicchasi । saṅghātavilayaṃ kurvannevameva layaṃ vraja ॥
अर्थ
तिमी शुद्ध र असङ्ग छौ; के त्याग्न चाहन्छौ? सङ्घातको विलय गर्दै यसरी नै लयमा जाऊ।
सार
असङ्ग, शुद्ध: त्याग्ने के? सङ्घात विलय गरी लयमा जाऊ।
विस्तार · थप शब्दमा
अष्टावक्र पहिले नै असङ्ग र शुद्ध आत्मालाई सम्बोधन गर्दै सोध्छन्—तिमीले के त्याग्न बाँकी छ? त्यसपछि आउने ‘सङ्घातको विलय’ शरीर–मनलाई नै सम्पूर्ण आफू ठान्ने एकीकृत पहिचान खोल्ने अर्थमा मनन गर्न सकिन्छ। यो देह नष्ट गर्ने वा चेतना हराउने आदेश होइन। त्याग गर्नुपर्ने वस्तु खोजिरहने मनलाई नै प्रश्न गर्दै आत्मस्वरूपमा लीन हुने लयको शिक्षा यहाँ सुरु हुन्छ।
खण्डको प्रसङ्ग · शुद्ध आत्मा र सङ्घात
असङ्ग र शुद्धले त्याग्ने के बाँकी? सङ्घात विलय गर्नु भनेको शरीर-मनलाई 'सम्पूर्ण म' ठान्ने गाँठो खोल्नु।
यो प्रसङ्ग खण्डका १ श्लोकको साझा हो।मुख्य शब्द
- सङ्ग
- सङ्ग, आसक्ति
- सङ्घात
- सङ्घात, समूह
- लय
- लय: विलय / लीन हुनु
मनन · एउटा प्रश्न, आफैँसँग।
एउटै स्थिर 'म' ठानिएको कुरा वास्तवमा बदलिँदा तादात्म्यहरूको जोड हुन सक्छ?
'सङ्घातको विलय' र 'जीवन-मरणमा सम' सन्दर्भबिना शरीर त्याग्ने निर्देशनझैँ पढिन सक्छन्; दैनिक स्लटमा राखिँदैन।
संस्कृत पाठ: sanskritdocuments.org · अर्थ, विस्तार र सन्दर्भ: एआईको सहयोगले लेखिएको मस्यौदा, विज्ञको समीक्षा बाँकी