द्वन्द्वमा सम भएर लय
मुख्य श्लोकपहिलो पढाइसन्दर्भसहित
समदुःखसुखः पूर्ण आशानैराश्ययोः समः । समजीवितमृत्युः सन्नेवमेव लयं व्रज ॥
॥ ५.४ ॥रोमन लिपिमा (IAST)
samaduḥkhasukhaḥ pūrṇa āśānairāśyayoḥ samaḥ । samajīvitamṛtyuḥ sannevameva layaṃ vraja ॥
अर्थ
सुख–दुःख, आशा–निराशा र जीवन–मरणमा सम, पूर्ण भएर यसरी लयमा जाऊ।
सार
सुख-दुःख, आशा-निराशा, जीवन-मरणमा सम: यसरी लयमा जाऊ।
विस्तार · थप शब्दमा
अष्टावक्रले लयलाई यहाँ समताको भाषामा खोल्छन्: सुख आयो भन्दैमा आफू पूरा बनेको र दुःख आयो भन्दैमा भत्किएको नठान। आशा र त्यसको विफलता, जीवन र मृत्यु—यी ठूला द्वन्द्वबीच पनि आत्माको पूर्णता मनन गर। यस्तो समता अनुभूति हराउने चिसोपन होइन; बदलिँदा अवस्थाले सम्पूर्ण परिचय नचलाउने भित्री स्थिरताको आदर्श हो। जीवनको हेरचाह गर्दै पनि परिवर्तनको अनिवार्यतासँग कम संघर्ष गर्न सकिन्छ।
खण्डको प्रसङ्ग · द्वन्द्वबीच समता
सुख-दुःख, आशा-निराशा, जीवन-मरणमा सम: चार निम्ताको पराकाष्ठा।
यो प्रसङ्ग खण्डका १ श्लोकको साझा हो।मुख्य शब्द
- सम
- सम
- आशा / नैराश्य
- आशा / नैराश्य
- पूर्ण
- पूर्ण
मनन · एउटा प्रश्न, आफैँसँग।
अनचाहेको परिवर्तनलाई आफ्नो सम्पूर्ण पहिचानको विनाश नबनाई भेट्न सकिन्छ?
'सङ्घातको विलय' र 'जीवन-मरणमा सम' सन्दर्भबिना शरीर त्याग्ने निर्देशनझैँ पढिन सक्छन्; दैनिक स्लटमा राखिँदैन।
संस्कृत पाठ: sanskritdocuments.org · अर्थ, विस्तार र सन्दर्भ: एआईको सहयोगले लेखिएको मस्यौदा, विज्ञको समीक्षा बाँकी