मसानझैँ घर
हेर्ने दृष्टि · आजको मूल्यसँग मेल खाँदैन
ज्ञानको चर्चा, पाहुनाको सत्कार र पुर्खाको सम्झना भएको घर जीवित लाग्छ भन्ने भाव बुझ्न सकिन्छ। तर श्लोकले घरको मूल्य ब्राह्मणको पाउ पखाल्ने र वैदिक कर्मकाण्डले नाप्छ, र अरू सबै आस्था र समुदायका घरलाई मसानसँग दाँज्छ। जातका आधारमा हुने भेदभाव नेपालको संविधान र कानुनले निषेध गरेको छ, र संविधानले धार्मिक स्वतन्त्रता सुनिश्चित गरेको छ; यो ऐतिहासिक पाठका रूपमा मात्र राखिएको छ।
यो श्लोक आजको मूल्यसँग मेल खाँदैन। किन? पाठ र अर्थ हेर्नुहोस्
न विप्रपादोदककर्दमाणि न वेदशास्त्रध्वनिगर्जितानि । स्वाहास्वधाकारविवर्जितानि श्मशानतुल्यानि गृहाणि तानि ॥
॥ १२.१० ॥अर्थ
जुन घरमा ब्राह्मणको खुट्टा पखालेको पानीले हिलो हुँदैन, वेद र शास्त्रपाठको ध्वनि गुन्जिँदैन, र स्वाहा–स्वधा (देवता र पितृलाई आहुति) को उच्चारण हुँदैन, ती घर मसानघाटसमान हुन्।
मस्यौदा · बिटा · विज्ञ समीक्षा बाँकी। संस्कृत पाठ: sanskritdocuments.org