कोसँग कस्तो व्यवहार
हेर्ने दृष्टि · आजको मूल्यसँग मेल खाँदैन
सूचीका धेरै कुरा, जस्तै परायाप्रति दया, सज्जनसँग प्रेम, विद्वान्सँग सरलता र ठूलासँग धैर्य, आज पनि असल व्यवहार हुन्। तर श्लोकले नारीलाई पूरै वर्गका रूपमा धूर्तताले व्यवहार गरिने मानिसमा राख्छ, र छललाई जीवनको कला मान्छ। लैङ्गिक आधारमा हुने भेदभाव नेपालको संविधान र कानुनले निषेध गरेको छ; यो ऐतिहासिक पाठका रूपमा मात्र राखिएको छ।
यो श्लोक आजको मूल्यसँग मेल खाँदैन। किन? पाठ र अर्थ हेर्नुहोस्
दाक्षिण्यं स्वजने दया परजने शाठ्यं सदा दुर्जने प्रीतिः साधुजने स्मयः खलजने विद्वज्जने चार्जवम् । शौर्यं शत्रुजने क्षमा गुरुजने नारीजने धूर्तता इत्थं ये पुरुषा कलासु कुशलास्तेष्वेव लोकस्थितिः ॥
॥ १२.३ ॥अर्थ
आफ्नालाई उदार शिष्टता, परायालाई दया, दुर्जनसँग सधैँ छल, सज्जनसँग प्रेम, खलसँग अहङ्कार, विद्वान्सँग सरलता, शत्रुसँग शौर्य, गुरुजनसँग क्षमा र नारीसँग धूर्तता: यी कलामा निपुण पुरुषमै संसार टिकेको छ।
मस्यौदा · बिटा · विज्ञ समीक्षा बाँकी। संस्कृत पाठ: sanskritdocuments.org