सूत्र ३.२५
प्रवृत्त्यालोकन्यासात्सूक्ष्मव्यवहितविप्रकृष्टज्ञानम् ॥
॥ ३.२५ ॥रोमन लिपिमा (IAST)
pravṛttyālokanyāsātsūkṣmavyavahitaviprakṛṣṭajñānam
शब्दार्थ
मस्यौदाप्रवृत्ति-आलोक-न्यासात् सूक्ष्म-व्यवहित-विप्रकृष्ट-ज्ञानम्
- प्रवृत्तिpravṛtti
- उज्यालो भित्री अनुभव (१.३६)
- आलोकāloka
- उज्यालो
- न्यासात्nyāsāt
- लगाउनाले
- सूक्ष्मsūkṣma
- सूक्ष्म
- व्यवहितvyavahita
- छेकिएको, लुकेको
- विप्रकृष्टviprakṛṣṭa
- टाढाको
- ज्ञानम्jñānam
- ज्ञान
शब्दार्थ संस्कृत विज्ञको समीक्षा कुरिरहेको मस्यौदा हो।
सरल अर्थ
ग्रन्थ भन्छ: भित्री उज्यालो अनुभवको (१.३६) प्रकाश लगाउँदा सूक्ष्म, लुकेका र टाढाका वस्तुको ज्ञान हुन्छ।
अर्थ
विशेष प्रवृत्तिको प्रकाश लगाउँदा सूक्ष्म, ढाकिएका र टाढाका विषयको ज्ञान हुने भनिएको छ।
यो परम्पराले वर्णन गरेको उपलब्धि हो; अभ्यास वा वाचा होइन।
खण्डको प्रसङ्ग · असाधारण ज्ञानका वर्णन
यहाँ पूर्वजन्म, परचित्त, जगत् र शरीरको ज्ञानजस्ता सिद्धि वर्णित छन्। कतिपय पाठकले शाब्दिक अर्थ लिन्छन्, अरूले प्रतीकात्मक व्याख्या खोज्छन्। पढ्दा ग्रन्थको आफ्नै दाबी, पछिका टीकाकारको व्याख्या र आजको उपमा छुट्टाछुट्टै राख्नु उपयोगी हुन्छ।
यो व्याख्या यस खण्डका सबै सूत्रको साझा हो। (सूत्र ३.१६–३.३४)
१९६ सूत्र गन्ने संस्करणमा यो सूत्र ३.२६ हो।
संस्कृत पाठ: sanskritdocuments.org · अर्थ र व्याख्या: एआईको सहायताले लेखिएको मस्यौदा