शिष्योक्तात्मानुभवः
आत्मबोधको उल्लासजनकको उत्तर: विस्मय र सात उपमा२५ श्लोक · ५ खण्डजनक बोल्छन्: 'अहो! म त चेतना रहेछु।'
पहिलो प्रकरणको उपदेश सुनेपछि जनक विस्मयमा बोल्छन्। सात उपमाले विश्व र आत्माको अभिन्नता देखाउँछन्, चार नमस्कार आत्मालाई हुन्, त्रिपुटी र द्वैतको जाँच हुन्छ, र समुद्र, हावा र छालको चित्रमा प्रकरण टुङ्गिन्छ।
विस्मय · अभिन्नता · नमस्कार · द्वैत · समुद्र
पहिलो पढाइका लागि
पहिलो पटक पढ्दा यी सात श्लोक पुग्छन्।
२.१२.४२.७२.११२.१६२.२२२.२५खण्ड
चिनाइ, र देह-जगत्को पकड खुकुलिनु
उपदेशपछि जनकका पहिला शब्द: विस्मय, र 'म यो शरीर हुँ, यो संसार मेरो हो' भन्ने पकड खुकुलिनु।
पानी, धागो, चिनी र सच्चिएका भ्रम
एउटै कुराका लागि सात उपमा: विश्व आफ्नो आधारबाट भिन्न छैन, र आधार चिनेपछि भ्रम टुङ्गिन्छ।
आत्मालाई चार नमस्कार
'मलाई नमस्कार' नाश, गति र स्वामित्वले नछुने आत्माका लागि भनिएको हो; आत्मप्रशंसा होइन।
त्रिपुटी, द्वैत, बन्धन, मोक्ष र पकड
ज्ञाता-ज्ञेयको त्रिपुटीदेखि बाँच्ने चाहनासम्म: हरेक श्लोकले 'म' टेकेको अर्को एउटा आधार हटाउँछ।
चित्तको हावा, जगत्को जहाज र जीवका छाल
अन्त्यको समुद्र: चित्तको हावासँगै विश्व उठ्छन्, हावा थामिँदा व्यापारीको जहाज नष्ट हुन्छ, र जीवका छाल खेलिरहन्छन्।
सन्दर्भसहित पढ्ने श्लोक
३यी तीन श्लोक सन्दर्भबिना सजिलै गलत बुझिन्छन् (कल्पनामात्र, बाँच्ने चाहना, डुब्ने जहाज); दैनिक स्लटमा राखिँदैन।
२.२०२.२२२.२४संस्कृत पाठ: sanskritdocuments.org · अर्थ, विस्तार र सन्दर्भ: एआईको सहयोगले लेखिएको मस्यौदा, विज्ञको समीक्षा बाँकी